İlber Ortaylı’dan Fatih Sultan Mehmet Portresi: ‘Müslüman’ın Tarifi Yeniden Yazılmalı’

📌 Hızlı Özet
- Prof. Dr. İlber Ortaylı, katıldığı bir programda Fatih Sultan Mehmet’in entelektüel kişiliğini analiz etti.
- Ortaylı, ‘Tipik Müslüman portresi’ tartışmalarına, İslam tarihinin derinliğine atıfta bulunarak yanıt verdi.
- Tarihçinin Fatih Sultan Mehmet hakkındaki bu değerlendirmeleri, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı.
Türkiye’nin önde gelen tarihçilerinden Prof. Dr. İlber Ortaylı, Osmanlı Devleti’nin kurucu iradesinde büyük pay sahibi olan Fatih Sultan Mehmet’in entelektüel kimliğini ele aldığı açıklamalarıyla gündeme geldi. Ortaylı, padişahın sadece askeri dehasıyla değil, çok yönlü kişiliğiyle de örnek alınması gerektiğini vurguladı.
Program sırasında Ahmet Hakan’ın yönelttiği “Tipik bir Müslüman portresi çıkmıyor ortaya” şeklindeki görüşe sert bir karşılık veren Ortaylı, “Bizim bildiğimiz Müslüman portresinde iş yok çünkü. Müslüman’ın portresi öyle olur” diyerek, tarihin yanlış okunduğuna dikkat çekti. Ortaylı, Fatih Sultan Mehmet’in çok dilli yapısı ve sanata olan tutkusunun, aslında İslam dünyasının sahip olduğu derin medeniyet mirasının bir yansıması olduğunu savundu.
Geçmişte yaşanan yapay zeka tartışmaları gibi modern dönem argümanlarının aksine, Ortaylı tarihin gerçekleriyle yüzleşmenin önemine vurgu yaptı. Ortaylı’nın bu çıkışı, tarihsel figürlerin modern kalıplarla sınırlandırılmaması gerektiği yönündeki tartışmaları yeniden alevlendirdi.
🗣️ Toplumun Sesi (Farklı Görüşler)
“İlber Hoca her zamanki gibi meseleye tarihsel derinlik katmış. Fatih’i anlamak, bugünkü sığ tartışmaların çok ötesinde bir ufuk gerektirir.”
“Tarihi figürleri günümüzün kutuplaşmış kimliklerine hapsetmek yerine, Ortaylı’nın dediği gibi o dönemin evrensel değerleriyle incelemek daha doğru.”
“Hocanın üslubu biraz sert olsa da, tarih söz konusu olduğunda doğruları söylemekten kaçınmaması toplum için her zaman ders niteliğinde olmuştur.”